Włoska misja archeologiczna, Erimi Archaeological Project Uniwersytetu w Sienie, dokonała niezwykłego odkrycia na Cyprze – znaleziono tam 4000-letnią świątynię, najstarszą tego typu budowlę sakralną na wyspie. Odkrycie to, dokonane we współpracy z cypryjskim Departamentem Starożytności oraz Ministerstwem Spraw Zagranicznych i Współpracy Międzynarodowej Włoch, rzuca nowe światło na przeszłość społeczności rzemieślniczej zamieszkującej niegdyś ten region.
Świątynia charakteryzuje się enigmatycznym centralnym monolitem ozdobionym kołowym motywem małych kubków. Ponad 15 lat wykopalisk pod kierownictwem archeologa Luci Bombardieriego doprowadziło do odkrycia budynku o charakterze świątynnym, ukrytego wewnątrz rozległego kompleksu warsztatowego. Ten “przedtempel”, jak określa go Bombardieri, ukazuje kluczową rolę, jaką odgrywała religia w życiu tych prehistorycznych ludów.
Kompleks, rozciągający się na ponad 1000 metrów kwadratowych i zbudowany w okresie środkowej epoki brązu (2000-1600 r. p.n.e.), zawierał kadzie do barwienia, magazyny i warsztaty. Położony na wzgórzu w pobliżu dzisiejszego Limassol, ośrodek oferował optymalne warunki dla rzemieślników, z dobrą wentylacją, źródłami świeżej wody i łatwo dostępnymi roślinami barwiącymi.
Według Bombardieriego, pierwotne osiedle Erimi położone jest w głębi lądu, na wapiennym tarasie z widokiem na bieg rzeki Kouris, znaczną część zatoki Kourion i półwysep Akrotiri. To właśnie tam grupa rzemieślników osiedliła się w środkowej epoce brązu, tworząc charakterystyczny obszar wspólnotowy.
Sama świątynia, do której wchodziło się przez tętniące życiem przestrzenie warsztatowe, kryła w sobie uderzający 2,30-metrowy monolityczny filar, palenisko i dużą amforę – elementy sugerujące praktyki rytualne. Bombardieri spekuluje, że przywódcy społeczności, prawdopodobnie nadzorujący produkcję, mogli pełnić również rolę duchowych przewodników.
Monolityczny filar, który pierwotnie stał na środku pomieszczenia, runął na podłogę, niszcząc dużą amforę ustawioną u jego stóp, przed małym okrągłym paleniskiem. Wewnętrzna przestrzeń tego pomieszczenia umożliwiała cyrkulację wokół monolitu, amfory i paleniska, zajmujących centralną część. Szczególne cechy tego miejsca, zwłaszcza w porównaniu z otaczającymi go przestrzeniami warsztatu produkcyjnego, wskazują, że jest to niewielka przestrzeń sakralna, najstarsza odnotowana na tej wyspie, o interesującej funkcji kultowej ze względu na jej lokalizację w obrębie kompleksu warsztatowego.
Wykopaliska ujawniły jednak nie tylko ślady prehistorycznych praktyk rytualnych i przemysłowych. Otoczył je dodatkowy mrok – odkryto szczątki młodej kobiety, która została brutalnie zamordowana, a jej dom zamurowany. Duży kamień leżał na jej klatce piersiowej, a jej czaszka nosiła ślady śmiertelnego ciosu, prawdopodobnie od włóczni lub kamienia. Zamurowane drzwi i brak przedmiotów grobowych wskazują na celowy akt separacji, który może być związany z obawami społecznymi dotyczącymi macierzyństwa, jak sugeruje Bombardieri.
Słynąca z jaskrawoczerwonej tkaniny, osada Erimi zdawała się prosperować, być może rozwijając się w proto-miasto. Jej historia kończy się jednak nagle. Poza świątynią z masywnym monolitem, wieś została opuszczona, warsztaty zamknięte, a narzędzia i materiały wciąż w środku. Miejsce to ironicznie zachowało się przez tysiąclecia po pożarze – prawdopodobnie wywołanym przez emigrujących mieszkańców – który spowodował zawalenie się dachu.
Ten włoski program badawczy zaangażował współpracę wielu instytucji, w tym Instytutu Cypryjskiego i INFN-Labec, a także wsparcie Funduszu Archeologicznego Morza Śródziemnego i Instytutu Prehistorii Egejskiej.
Głównym celem tego projektu badawczego jest dostarczenie nowych danych do badania relacji produkcyjnych i kulturowych w trakcie przejścia do społeczeństwa miejskiego na tej znaczącej wyspie, położonej między Morzem Śródziemnym a Bliskim Wschodem.
Zgłoś naruszenie/Błąd
Oryginalne źródło ZOBACZ
Dodaj kanał RSS
Musisz być zalogowanym aby zaproponować nowy kanal RSS