Wystawę „Prefabrykaty na Kwadraty” będzie można obejrzeć przez 2 tygodnie (do 17 lutego) na północnej pierzei wrocławskiego Rynku.
[quote author=dr Andrzej Jerie, dyrektor Centrum Historii Zajezdnia]To ]historia kilku pokoleń Polaków, którzy mieszkali w takich blokach albo marzyli o własnym M2, M3 czy M4.
[/quote]
Wystawę przygotowali studenci I roku kierunku „Historia w przestrzeni publicznej” na Uniwersytecie Wrocławskim, a patronatem objęło Centrum Historii „Zajezdnia”. Czego się można dzięki niej dowiedzieć?
Galeria zdjęć
Betonowe dziedzictwo
Pierwsze budynki z wielkiej płyty powstały już pod koniec lat 50. XX wieku, ale na dużą skalę zaczęto budować w ten sposób w latach 70.
Przy ogromnym głodzie mieszkaniowym stawianie domów cegła po cegle nie wchodziło w grę. Dlatego żelbetowe komponenty – ściany (elewacyjne, nośne i działowe), stropy, schody, szyby wind, a nawet – jak czytamy na planszach składających się na wystawę „kompletne, prefabrykowane kabiny sanitarne” powstawały w fabrykach domów (we Wrocławiu taką fabryką było BPU, Przedsiębiorstwo Budownictwa Uprzemysłowionego). Potem – niczym gigantyczne klocki – montowano je na placu budowy.
Standaryzacja umożliwiała wznoszenie budynków w rekordowym tempie. Dzięki wrocławskiej fabryce domów zasiedlono nowe, wielotysięczne osiedla, m.in. Szczepin, Popowice, Kozanów, Nowy Dwór i Gaj. Choć technologia wielkopłytowa krytykowana była za monotonię i problemy techniczne, pozostaje ważną częścią betonowego dziedzictwa Wrocławia.
fragment opisów z jednej z plansz wystawy Prefabrykaty na Kwadraty
Codzienne życie w wielkiej płycie
Wystawa opowiada nie tylko o genezie i budowie osiedli z wielkiej płyty, ale też o o codziennym życiu ich mieszkańców.
Można na niej zobaczyć plan jednego z takich mieszkań, a nawet prywatne zdjęcie pokoju dziennego rodziny Adamskich, z typowymi dla tamtych czasów meblami: meblościanką, rozkładaną ławą, wersalką.
A między blokami krowa
Na innej planszy można zobaczyć jak na nowo wybudowanych osiedlach wyglądały przestrzenie między budynkami.
– Nie od razu wyglądały tak jak dzisiaj – mówi Patryk Pilch, autor planszy „Między blokami”. – Proces udostępniania mieszkań bywał tak długi, że na niezagospodarowanych przestrzeniach między blokami można było spotkać… pasącą się krowę, jak na zdjęciu zrobionym na osiedlu Nowy Dwór na początku lat 70. Z czasem zaczęły się pojawiać ławki, drzewa, piaskownice i oczywiście centralny punkt podwórka: trzepak, który w tamtych czasach był swego rodzaju instytucją.
Te osiedlowe podwórka błyskawicznie brały w posiadanie dzieciaki, które bawiły się na nich całymi dniami, nawet jeśli przestrzenie między blokami przypominały jeszcze powierzchnię Księżyca, a mieszkańcy musieli się przedzierać do swoich klatek schodowych przez błoto.
… i o wiele, wiele więcej
Wystawa opowiada także o budowanych (bądź tylko planowanych) na takich osiedlach szkołach, przedszkolach, domach kultury itp., o zmieniającym się krajobrazie miasta (m.in. Placu Grunwaldzkim zdefiniowanym na nowo przez słynne „sedesowce”), Wrocławskiej Wielkiej Płycie, czyli lokalnym systemie prefabrykacji, próbach przełamywania monotonii np. poprzez charakterystyczne balkony jak na Popowicach. A nawet o tym, jak wyglądała droga do własnego wymarzonego „M”.
- Autorzy wystawy: Julia Adamska, Julia Kalita, Filip Langner, Agata Mierzwa, Adam Oleszko, Patryk Pilch, Magdalena Piontek, Miłosz Waśniewski, Martyna Wilczyńska
- Opieka merytoryczna: dr hab. Wojciech Kucharski, Ośrodek „Pamięć i Przyszłość”
Zdjęcia i inne materiały pochodzą m.in. ze zbiorów: Archiwum Państwowego we Wrocławiu, Muzeum Architektury we Wrocławiu, Narodowego Archiwum Cyfrowego i Ośrodka „Pamięć i Przyszłość” oraz Ossolineum, a także ze zbiorów prywatnych.
Zajrzyj do naszej galerii. Poza zdjęciami z wernisażu zobaczysz tam mi.in. zdjęcia wrocławskich osiedli z wielkiej płyty ze zbiorów Ośrodka Pamięć i Przyszłość.
Zgłoś naruszenie/Błąd
Oryginalne źródło ZOBACZ
Pozytywnie
Neutralnie
Negatywnie
Lubię to!
Super
Ekscytujący
Ciekawy
Smieszny
Smutny
Wściekły
Przerażony
Szokujący
Wzruszający
Rozczarowany
Zaskoczony
Prawda
Manipulacja
Fake news
Dodaj kanał RSS
Musisz być zalogowanym aby zaproponować nowy kanal RSS